احمدرضا روح الله زاد:
عربستان آبستن تحولات بسیار سخت
وال استریت ژورنال از بازداشت ناگهانی دو شاهزاده ذی نفوذ عربستانی توسط نیروهای امنیتی عربستان در روز جمعه خبر داد. بر پایه این گزارش این دو شاهزاده احمد بن عبدالعزیز و محمد بن نایف هستند.

وال استریت ژورنال از بازداشت ناگهانی دو شاهزاده ذی نفوذ عربستانی توسط نیروهای امنیتی عربستان در روز جمعه خبر داد. بر پایه این گزارش این دو شاهزاده احمد بن عبدالعزیز و محمد بن نایف هستند. ظاهرا این دو شاهزاده پس از بازگشت از یک سفر تفریحی یکماهه از یک منطقه صحرایی با هجوم ماموران امنیتی که لباس های سیاه پوشیده و نقاب بر چهره داشتند روبرو می شوند. گزارش ها تاکید دارند که تقریبا همه اعضاء خانواده این دوشاهزاده بازداشت شده اند و منازل آنها نیز تفحص شده است. کلیه ارتباطات با خانواده بازداشت شدگان قطع شده است. مجتهد افشاگر معروف سعودی از بازداشت تعداد زیادی از افسران طرفدار این دو شاهزاده نیز خبر داده است. خبرگزاری بلومبرگ نیز خبر از بازداشت این دو شاهزاده به اتهام «خیانت بزرگ» و بازداشت آنها را در یک پایگاه صحرایی داده است.

تحلیلگران معتقدند که این بازداشت نشان از آن دارد که عربستان در آستانه مجموعه ای از تحولات سخت قرار دارد. به نظر می رسد شرایط جسمانی ملک سلمان پادشاه فعلی وخیم است و انتظار می رود به زودی مرگ وی را در آغوش گیرد. این درحالی است که ملک سلمان وصیت پدر خود یعنی عبدالعزیز را که تاکید داشته تا زمانی که فرزندان ذکور وی زنده اند پادشاهی به نوادگان نباید برسد، نادیده گرفته است و فرزند خود محمد بن سلمان را به عنوان ولیعهد و جانشین خود معرفی کرده است. اقدامی که اعتراضات زیادی را در خاندان سلطنتی به دنبال داشته است.

احمد بن عبدالعزیز برادر ملک سلمان شخصیتی ذی نفوذ در خاندان سلطنتی محسوب می شود که البته از حمایت های قدرت های غربی خصوصا دولت انگلیس نیز برخوردار است. در میان خانواده سلطنتی اقبال به وی برای پادشاهی بیش از همه است. احمد بن عبدالعزیز در شورای بیعت نیز نفوذ فراوانی دارد و طبق خبرهایی از این شورا ظاهرا این شورا در موضوع بیعت با محمد بن سلمان پس از مرگ سلمان ابهاماتی دارد و این موضوع یک تهدید جدی برای بن سلمان محسوب می شود.

محمد بن نایف که سال ها مسئولیت امنیتی رژیم را بر عهده داشته است و در مقطعی هم ولیعهد ملک سلمان بوده نیز نفوذ فراوانی در میان سازمان های امنیتی دارد و با توجه به نفوذ متعب بن عبدالله که سال ها فرماندهی گارد پادشاهی را بر عهده داشته، می تواند یک تهدید جدی برای پادشاهی بن سلمان محسوب شود. بنابراین بن سلمان با این اقدام خود در واقع تلاش دارد تا موانع پادشاهی خود را بعد از مرگ پدر مرتفع سازد. برخی منابع وابسته به رژیم از توطئه برای ترور ولیعهد خبر داده و مدعی شده اند که در این خصوص شواهدی نیز به دست آورده اند.

ولیعهد جوان سعودی که سودای پادشاهی تمام مغز وی را پر کرده است برای تحقق این سودا برنامه های زیادی را اجرا کرده است که از قضا بسیاری از این برنامه ها به جای آن که وی را به هدفش نزدیک کند، چالش های سختی را در سر راهش ایجاد کرده است. مداخلات گسترده در کشورهای مختلف منطقه از طریق حمایت مالی، انسانی و تسلیحاتی تروریسم تکفیری و نیز تحمیل یک جنگ ویرانگر و پر هزینه و بدون افق علیه یمن و نیز اقدامات تروریستی مانند قتل جمال خاشقچی در کنسولگری این کشور در استانبول ضمن اینکه دولت را با کسری بودجه سنگینی روبرو کرده است در سطح منطقه و بین الملل نیز جایگاه عربستان را به شدت تنزل داده است. در سطح داخلی نیز با توجه به کشته شدن نظامیان عربستانی در جنگ یمن و در عملیات های تروریستی در سطح منطقه، نارضایتی های زیادی را در جامعه عربستان ایجاد کرده است. از سوی دیگر کسری شدید بودجه بسیاری از طرح های رویایی بن سلمان مانند پروژه نیوم را نارسیدنی کرده است. بخش دیگر نارضایتی نیز بر می گردد به موضوع ترویج غرب گرایی و بی بندوباری که تماما خلاف موازین اسلامی است، مثل راه اندازی دیسکوها که جامعه سنتی عربستان تاب تحمل آنها را ندارد. 

جایگاه بن سلمان در عربستان به شدت متزلزل شده است و او با نگرانی شدید به آینده نگاه می کند. مرگ سلمان می تواند آغازی بر مجموعه ای از تحولات در داخل عربستان باشد. بازداشت این دو شاهزاده ذی نفوذ آل سعود به همین نگرانی بر می گردد و اگر وخامت جسمانی ملک سلمان و مرگ قریب الوقوع وی را بپذیریم باید منتظر اقدامات بیشتر و البته شدیدتری از این دست از سوی بن سلمان باشیم و شاید حمامی از خون در میان خاندان سعودی را باید انتظار کشید. تردیدی نیست که اقدامات افراطی بن سلمان شرایط را برای وی پیچیده ساخته است و هر قدر برنامه های حذفی خود را گسترش دهد باید منتظر مجموعه ای از اقدامات سخت و بازدارنده علیه وی بود که در این صورت اگر رقبایش به پیروزی برسند که احتمال آن با توجه به شواهد داخلی و منطقه ای و بین المللی بسیار زیاد است، این حمام خون می تواند مخاطبانی چون بن سلمان داشته باشد.

برچسب ها

    5.3.12.0
    V5.3.12.0